در این مقاله به بررسی برخی از احادیث رسیده از حضرت امام حسین (علیه السّلام)از جمله در این باره که حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) با این موضوعات که قائم آل محمد از فرزندان ایشان می باشد، ایشان از دشمنان آل الله انتقام خواهند گرفت، درباره زمان غیبت و طولانی شدن مدت غیبت ایشان و نشانه های قبل از ظهور و حوادث نزدیک به ظهور و حوادث ظهور و مدت حکومت حضرت حجه بن الحسن (عجل الله تعالی فرجه الشریف) و بی نیازی مردم در دوران پس از ظهور پرداخته می شود.
حضرت حجه بن الحسن (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از فرزندان حضرت امام حسین (علیه السّلام)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در سخنان خویش فرزند خود قائم آل محمد (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را معرفی نموده اند که در این مجال به ذکر برخی از این احادیث می پردازیم:
«اخبرنا المعافا بن زکریا قال حدثنا أحمد بن محمد بن سعد قال حدثنی أحمد بن الحسین بن سعید قال حدثنی أبی قال حدثنی جعد بن الزبیر المخذومی قال حدثنی عمران بن یعقوب الجعدی عن أبیه یعقوب بن عبدالله عن أبی یحیی ابن جعدة بن هبیرة عن الحسین بن علی صلوات الله علیهما و سأله رجل عن الائمة فقال: «عدد نقباء بنی اسرائیل تسعة من ولدی آخرهم القائم و لقد سمعت رسول الله صلی الله علیه وآله یقول: ابشروا ثم ابشرو - ثلاث مرات - انما مثل أهل بیتی کمثل حدیقة أطعم منها فوج عاما ثم أطعم منها فوج عاما فی آخرها فوجا یکون أعرضها بحرا و أعمقها طولا و فرعا و أحسنها حنا و کیف تهلک أمة أنا أولها و الاثناعشر من بعدی من السعداء أولی الألباب والمسیح بن مریم آخرها و لکن یهلک فیما بین ذلک نتج الهرج لسیوا منی و لست منهم.» (1)
«معافا بن زکریا از احمد بن محمد بن سعد از احمد بن حسین بن سعید از پدرش از جعد بن زبیر مخدومی از عمران بن یعقوب جعدی از پدرش یعقوب بن عبدالله از ابی‌یحیی بن جعدة بن هبیره از حضرت امام حسین بن علی (علیهما السّلام) روایت کرد که مردی از او درباره ائمه پرسید. فرمودند: « به عدد نقباء بنی‌اسرائیل هستند؛ نه تن از فرزندان من که آخرینشان قائم است و من از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) شنیدم که فرمودند: بشارت دهید، بشارت دهید، (سه بار) همانا مَثَل اهل بیت من، همچون باغی است که گروهی یک سال از آن بهره می برند، سپس گروهی دیگر سالی از آن بهره می برند و در پایان گروهی از آن بهره می برند که از حیث پهنا، گسترده تر از دریا و از حیث طول و شاخه، ژرفتر و بلندتر و از حیث زیبایی و طراوت، نیکوتر است و چگونه هلاک شود امتی که من آغاز آن هستم و دوازده تن پس از من، از سعادتمندانِ صاحبان خرد هستند و مسیح بن مریم پایان آن است؟ ولی در فاصله میان اینان نسل فتنه و آشوب هلاک می شود؛ آنان از من نیستند و من از آنان نیستم.»
در حدیثی حضرت امام حسین (علیه السّلام) خبر داده اند که جدشان حضرت رسول الله (صلی الله علیه و آله) خبر دادند که قائم آل محمد (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از نسل ایشان است:
«فی کتاب المناقب: حدثنا محمد بن علی حدثنی عمی حمد بن أبی القاسم عن أحمد بن أبی عبدالله البرقی عن محمد بن علی القرشی عن ابن سنان عن المفضل بن عمر عن أبی حمزة الثمالی عن محمد الباقر عن أبیه علی بن الحسین عن أبیه الحسین بن علی سلام الله علیهم قال: «دخلت علی جدی رسول الله (صلی الله علیه و آله) فأجلسنی علی فخذه و قال لی: ان الله اختار من صلبک یا حسین تسعة ائمة تاسعهم قائمهم و کلهم فی الفضل و المنزلة عندالله سواء.» (2)
«در کتاب المناقب از محمد بن علی از عمویش حمد بن ابی‌القاسم از احمد بن ابی عبدالله برقی از محمد بن علی قرشی از ابن سنان از مفضل بن عمر از ابی حمزه ثمالی از حضرت امام محمد باقر از پدرش علی بن حسین از پدرش حسین بن علی (سلام الله علیهم) نقل شده است که حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرمودند: «بر جدم رسول خدا (صلی الله علیه و آله) وارد شدم. مرا بر زانوی خود نشاندند و به من فرمودند: خداوند از صلب تو ای حسین، نه امام برگزیده است که نهمین آنان قائم ایشان است و همه آنان در فضل و منزلت نزد خدا یکسان هستند.»
در کتاب بحار الأنوار از حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره ائمه (علیهم السّلام) سوال شد و حضرت اباعبدالله (علیه السّلام) نامهای ایشان را ذکر نمودند و در خصایص حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) فرمودند که در آخر الزمان دین محمدی را به پای می دارد:
« كفاية الأثر علي بن الحسن عن محمد بن الحسين الكوفي عن محمد بن محمود عن أحمد بن عبد الله الذهلي عن أبي حفص الأعشى عن عنبسة بن الأزهر عن يحيى بن عقيل عن يحيى بن نعمان قال: كنت عند الحسين (ع) إذ دخل عليه رجل من العرب متلثما أسمر شديد السمرة فسلم فرد عليه الحسين (ع) فقال يا ابن رسول الله مسألة فقال هات قال كم بين الإيمان و اليقين قال أربع أصابع قال كيف قال الإيمان ما سمعناه و اليقين ما رأيناه و بين السمع و البصر أربع أصابع قال فكم بين السماء و الأرض قال دعوة مستجابة قال فكم بين المشرق و المغرب قال مسيرة يوم للشمس قال فما عز المرء قال استغناؤه عن الناس قال فما أقبح شيء قال الفسق في الشيخ قبيح و الحدة في السلطان قبيحة و الكذب في ذي الحسب قبيح و البخل في ذي الغناء و الحرص في العالم قال صدقت يا ابن رسول الله فأخبرني عن عدد الأئمة بعد رسول الله ص قال اثنا عشر عدد نقباء بني إسرائيل قال فسمهم لي قال فأطرق الحسين (ع) ثم رفع رأسه فقال نعم أخبرك يا أخا العرب إن الإمام و الخليفة بعد رسول الله (ص) أبي أمير المؤمنين علي بن أبي طالب (ع) و الحسن و أنا و تسعة من ولدي منهم علي ابني و بعده محمد ابنه و بعده جعفر ابنه و بعده موسى ابنه و بعده علي ابنه و بعده محمد ابنه و بعده علي ابنه و بعده الحسن ابنه و بعده الخلف المهدي هو التاسع من ولدي يقوم بالدين في آخر الزمان. قال فقام الأعرابي و هو يقول:
مسح النبي جبينه فله بريق في الخدود
أبواه من أعلى قريش و جده خير الجدود»(3)
«علی بن حسن از محمد بن حسین کوفی از محمد بن محمود از احمد بن عبدالله ذهلی از ابوحفص اعشی از عنبسة بن ازهر از یحیی بن عقیل از یحیی بن نعمان روایت کرده که گفت: نزد حضرت امام حسین (علیه السّلام) بودم که مردی از عرب با چهره ای پوشیده و بسیار تیره وارد شد. سلام کرد و حضرت امام حسین (علیه السّلام) پاسخ دادند. گفت: «ای پسر رسول خدا، پرسشی دارم.» فرمودند: «بگو» گفت: «میان ایمان و یقین چقدر فاصله است؟» فرمودند: «چهار انگشت.» گفت: «چگونه؟» فرمودند: «ایمان آن است که شنیده ایم و یقین آن است که دیده ایم و میان شنیدن و دیدن چهار انگشت فاصله است.»
گفت: «میان آسمان و زمین چقدر است؟» فرمودند: «دعای مستجاب»
گفت: «میان مشرق و مغرب چقدر است؟» فرمودند: «مسیر یک روز برای خورشید.»
گفت: «عزت مرد چیست؟» فرمود: «بی نیازیش از مردم.»
گفت: «زشت ترین چیز چیست؟» فرمودند: «فسق در پیرمرد زشت است، تندی در سلطان زشت است، دروغ در صاحب حسب زشت است، بخل در توانگر و حرص در عالم.»
گفت: «راست گفتی ای پسر رسول خدا، پس مرا از عدد ائمه پس از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) خبر ده.» فرمودند: «دوازده تن، عدد نقباء بنی اسرائیل.» گفت: «نامشان را برایم بگو.»
حضرت امام حسین (علیه السّلام) سر به زیر افکندند سپس سر برداشتند و فرمودند:
«آری ای برادر عرب، به تو خبر می دهم: امام و خلیفه پس از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) پدرم امیرالمؤمنین علی بن ابی‌طالب (علیه السّلام) است، سپس حسن و من و نه تن از فرزندانم؛ از آنان علی پسرم و پس از او محمد پسر او و پس از او جعفر پسر او و پس از او موسی پسر او و پس از او علی پسر او و پس از او محمد پسر او و پس از او علی پسر او و پس از او حسن پسر او و پس از او خلف مهدی که نهمین از فرزندان من است و در آخرالزمان دین را برپا می دارد.» اعرابی برخاست در حالی که می‌گفت:
پیامبر پیشانی اش را بوسید / پس در گونه هایش درخششی است
پدر و مادرش از والاترین قریشند / و جدش بهترین اجداد است»
در کتاب كمال الدين و تمام النعمة نیز حضرت امام حسین (علیه السّلام)، حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را اینگونه معرفی می نماید که ایشان غیبت می نمایند و میراث ایشان در حالی که زنده هستند؛ تقسیم می شود:
«حدثنا أحمد بن محمد بن إسحاق المعاذي رضي الله عنه قال حدثنا أحمد بن محمد الهمداني الكوفي قال حدثنا أحمد بن موسى بن الفرات قال حدثنا عبد الواحد بن محمد قال حدثنا سفيان قال حدثنا عبد الله بن الزبير عن عبد الله بن شريك عن رجل من همدان قال سمعت الحسين بن علي بن أبي طالب (ع) يقول: قائم هذه الأمة هو التاسع من ولدي و هو صاحب الغيبة و هو الذي يقسم ميراثه و هو حي.» (4)
«مردى از همدان گويد از حضرت امام حسین (علیه السّلام) شنيدم که فرمودند: قائم اين امت نهمين فرزند من است و او صاحب غيبت است و او است در حالی كه زنده است و ميراثش تقسيم مى شود.» (5)
در روایت دیگری حضرت امام حسین (علیه السّلام) سنتهایی را که از پیامبران (علیهم السلام) در زندگی حضرت امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) وجود دارد؛ چنین برشمرده اند:
«و فی روایة عن الحسین علیه السلام قال: «فی القائم منا سنن من الأنبیاء علیه السلام؛ سنة من نوح و سنة من ابراهیم و سنة من موسی و سنة من عیسی و سنة من أیوب و سنة من محمد (صلی الله علیه وآله). فأما من نوح فطول العمر و أما من ابراهیم فخفاء الولادة و اعتزال الناس و أما من موسی فالخوف و الغیبة و أما من عیسی فاختلاف الناس فیه و أما من أیوب فالفرج بعد البلوی. و أما من محمد (صلی الله علیه و آله) فالخروج بالسیف.» (6)
« و در روایتی از حضرت امام حسین (علیه السّلام) آمده است که فرمودند: « در قائمِ ما سنتهایی از پیامبران (علیهم السلام) وجود دارد: سنتی از نوح، سنتی از ابراهیم، سنتی از موسی، سنتی از عیسی، سنتی از ایوب و سنتی از محمد (صلی الله علیه و آله) اما از نوح طول عمر است و اما از ابراهیم پنهان بودن ولادت و کناره‌گیری از مردم است و اما از موسی ترس و غیبت است و اما از عیسی اختلاف مردم درباره اوست و اما از ایوب گشایش پس از گرفتاری و آزمون است و اما از محمد (صلی الله علیه و آله) قیام با شمشیر است.»
غیبت حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) و پراکنده شدن مردم در کلام حضرت امام حسین (علیه السّلام)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در سخنان خویش مردم را از دوران غیبت طولانی حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) مطلع می نماید:
« عن أبی عبدالله الحسین بن علی (علیهما السلام) أنه قال: «لصاحب هذا الأمر - یعنی المهدی علیه السلام - غیبتان؛ احداهما تطول حتی یقول بعضهم: مات و بعضهم: قتل و بعضهم: ذهب. و لا یطلع علی موضعه أحد من ولی و لا غیره الا المولی الذی یلی أمره.» (7)
« از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده است که فرمودند: «برای صاحب این امر یعنی حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) دو غیبت است؛ یکی از آنها چنان طولانی می شود که برخی می گویند ایشان مرده است و برخی می گویند کشته شده و برخی می گویند رفته است. و هیچ کس از ولی و غیر او بر جایگاهش آگاه نیست مگر مولایی که کار او را به عهده دارد.»
در حدیث دیگری که در عيون أخبار الرضا (عليه السلام) كمال الدين و تمام النعمة و بحار الأنوار ذکر شده است، حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره غیبت طولانی حضرت حجه بن الحسن (عجل الله تعالی فرجه الشریف) و متفرق شدن مردم فرموده اند:
«حدثنا أحمد بن زياد بن جعفر الهمداني رضي الله عنه قال حدثنا علي بن إبراهيم بن هاشم عن أبيه عن عبد السلام بن صالح الهروي قال أخبرنا وكيع عن الربيع بن سعد عن عبد الرحمن بن سليط قال قال الحسين بن علي بن أبي طالب (ع): منا اثنا عشر مهديا أولهم أمير المؤمنين علي بن أبي طالب (ع) و آخرهم التاسع من ولدي و هو القائم بالحق يحيي الله تعالى به «الأرض بعد موتها» و يظهر به دين الحق «على الدين كله و لو كره المشركون» له غيبة يرتد فيها قوم و يثبت على الدين فيها آخرون فيؤذون فيقال لهم «متى هذا الوعد إن كنتم صادقين» أما إن الصابر في غيبته على الأذى و التكذيب بمنزلة المجاهد بالسيف بين يدي رسول الله (ص).» (8)
«حضرت امام حسين (عليه السّلام) فرمودند: در بين ما دوازده نفر مهدى [و هدايت شده الهى] وجود دارد اول آنها أمير المؤمنين على بن أبى طالب (علیه السّلام) است و آخرين نفر آنان، نهمين نفر از نسل من مى باشد و اوست قائم بالحق، خداوند زمين مرده را توسط او زنده مى گرداند و دين حق را- على رغم ميل مشركان- به دست او بر ساير أديان پيروزى و برترى مى دهد. او غيبتى دارد كه گروهى در طول آن مرتد مى شوند و گروهى نيز ثابت قدم باقى مى مانند و مورد اذيت و آزار واقع مى شوند. به آنها گفته مى شود: اگر راست مى گوئيد اين وعده الهى كى انجام مى شود؟ كسى كه در زمان غيبت، اذيت و تكذيب مردم را تحمل كند و صبر نمايد مانند كسى است كه در ركاب رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم) پيكار كند.» (9)
وعده حضرت امام حسین (علیه السّلام) به گسترده شدن عدالت توسط حضرت صاحب العصر و الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در سخنان خویش وعده سایه افکندن عدالت به دست حضرت مهدی موعود (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را به شیعیان داده اند:
«عن شعیب بن أبی حمزه قال: دخلت علی أبی عبدالله الحسین بن علی (علیهما السلام) فقلت له: أنت صاحب هذا الأمر؟ قال علیه السلام: «لا» فقلت: فولدک؟ قال علیه السلام: «لا» فقلت: فولد ولدک؟ قال علیه السلام: «لا» فقلت: فمن هو؟ قال علیه السلام: «الذی یملأها عدلا کما ملئت جورا علی فترة من الأئمة تأتی کما أن رسول الله (صلی الله علیه وآله) بعث علی فترة من الرسل.» (10)
«از شعیب بن ابی‌حمزه روایت شده است که گفت: بر حضرت ابوعبدالله حسین بن علی (علیه السّلام) وارد شدم و به او گفتم: «آیا تو صاحب این امر هستی؟» فرمودند: خیر، گفتم: «پس فرزندت؟» فرمودند: خیر، گفتم: «پس فرزند فرزندت؟» فرمودند: خیر، گفتم: «پس او کیست؟» فرمودند: «کسی که آن (جهان) را از عدل و داد پر می‌کند چنان‌که از جور پر شده بود؛ پس از فترتی از ائمه که می آید، چنان‌که رسول خدا (صلی الله علیه و آله) پس از فترتی از رسولان برانگیخته شد.»
در حدیث دیگری حضرت امام حسین (علیه السّلام) در این باره فرمودند:
«حدثنا علي بن محمد بن الحسن القزويني قال حدثنا محمد بن عبد الله الحضرمي قال حدثنا أحمد بن يحيى الأحول قال حدثنا خلاد المقري عن قيس بن أبي حصين عن يحيى بن وثاب عن عبد الله بن عمر قال سمعت الحسين بن علي (ع) يقول: لو لم يبق من الدنيا إلا يوم واحد لطول الله عز و جل ذلك اليوم حتى يخرج رجل من ولدي فيملأها عدلا و قسطا كما ملئت جورا و ظلما كذلك سمعت رسول الله (ص) يقول.» (11)
« عبد الله بن عمر گويد از حضرت امام حسین (علیه السّلام) شنيدم که فرمودند: اگر از دنيا جز يك روز باقی نماند، خداوند آن روز را بلند می كند تا مردى از فرزندان من خروج كند و زمين را پر از عدل و داد كند چنانچه از جور و ظلم پر شده است از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) هم شنيدم چنين فرمودند.» (12)
نشانه هاى ظهور حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف ) در کلام حضرت امام حسین (علیه السّلام)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در برخی از احادیث خود به نشانه ها و علائم قبل از ظهور اشاره نموده اند که در این مجال به ذکر برخی از این احادیث می پرداریم:
«و عن الحسين بن علي (ع) أنه قال لأصحابه: ألا و إني لأعلم يوما لنا من هؤلاء ألا و إني قد أذنت لكم فانطلقوا جميعا في حل فقالوا معاذ الله. قال إن قدام القائم (ع) علامات تكون من الله للمؤمنين و هي قول الله «و لنبلونكم» يعني المؤمنين قبل خروج القائم «بشيء من الخوف» من ملوك بني العباس في آخر سلطانهم «و الجوع» لغلاء أسعارهم «و نقص من الأموال» فساد التجارات و قلة الفضل و نقص من «الأنفس» موت ذريع و نقص من الثمرات قلة زكاء ما يزرع «و بشر الصابرين» عند ذلك بتعجيل خروج القائم.» (13)
« از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روايت شده استكه به اصحابشان فرمودند: آگاه باشيد كه براى ما روزى از اينهاست. آگاه باشيد كه به شما اجازه دادم و بر شما حلال است و هر جا كه مى خواهيد برويد.
آنان گفتند: به خدا پناه مى بريم. فرمودند: پيش از ظهور (علیه السّلام) علاماتى از جانب خداوند براى مؤمنين مى باشد و آنها قول خداوند است كه مى فرمايد: «و لنبلونكم» (شما را مىآزماييم) يعنى مؤمنين را قبل از ظهور حضرت قائم (عجل الله تعالى فرجه الشريف) «بشيء من الخوف» (با ترس) يعنى خوف از پادشاهان بنى عباس در آخر سلطنتشان. «و الجوع» (و گرسنگى) به خاطر گرانى قيمتها و نرخها. «و نقص من الأموال» (كمبود مالى) فساد تجارتها و كمى منفعت و سود. «و الأنفس» (كم شدن جانها) مرگهاى سريع و پى در پى. «و الثمرات» (كم شدن ميوه ها و زراعات) برداشت کم محصولات. «و بشر الصابرين» (صابران را مژده بده) [يعنى] در اين هنگام نزديك بودن ظهور قائم حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) است.» (14)
در حدیث مغتنم دیگر از حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره علائم نزدیک به ظهور روایت شده است:
«و عن أبی عبدالله الحسین بن علی (علیهما السلام) أنه قال: «للمهدی خمس علامات؛ السفیانی و الیمانی و الصیحة من السماء و الخسف بالبیداء و قتل النفس الزکیة.» (15)
«و از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده که فرمودند: «برای حضرت مهدی حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) پنج نشانه است: سفیانی، یمانی، صیحه ای از آسمان، خسف در بیداء و قتل نفس زکیه.»
در حدیث دیگری حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره علائم نزدیک به ظهور فرموده اند:
«عن أبی عبدالله الحسین بن علی (علیهما السلام) قال: «اذا رأیتم علامة فی السماء نار عظیمة من قبل المشرق، تطلع لیالی فعندها فرج الناس و هی قدام المهدی (علیه السلام).» (16)
« و از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده است که فرمودند: «چون نشانه ای در آسمان دیدید، آتشی بزرگ از سوی مشرق که شبها طلوع می کند، در آن هنگام فرج مردم است و آن پیش از حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) است.»
در حدیث دیگری از حضرت اباعبدالله (علیه السّلام) درباره علائم نزدیک به ظهور روایت شده است:
«و عن أبی عبدالله الحسین بن علی (علیهما السلام) قال: «اذا هدم حائط مسجد الکوفة، مما یلی دار عبدالله بن مسعود، فعند ذلک زوال ملک القوم و عند زواله خروج المهدی.» (17)
«و از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده که فرمودند: «چون دیوار مسجد کوفه از سمت خانه عبدالله بن مسعود ویران شود، در آن هنگام زوال پادشاهی آن قوم است و هنگام زوال آن، خروج حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) است.»
در کتاب الغيبة نعماني در حدیثی حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرقه فرقه شدن و دشمنی مردم با یکدیگر در آخر الزمان را به عنوان علائم نزدیک به ظهور نقل کرده اند:
«أخبرنا أحمد بن محمد بن سعيد قال حدثنا القاسم بن محمد بن الحسن بن حازم قال حدثنا عبيس بن هشام عن عبد الله بن جبلة عن مسكين الرحال عن علي بن أبي المغيرة عن عميرة بنت نفيل قالت: سمعت الحسين بن علي (ع) يقول لا يكون الأمر الذي تنتظرونه حتى يبرأ بعضكم من بعض و يتفل بعضكم في وجوه بعض و يشهد بعضكم على بعض بالكفر و يلعن بعضكم بعضا فقلت له ما في ذلك الزمان من خير فقال الحسين (ع) الخير كله في ذلك الزمان يقوم قائمنا و يدفع ذلك كله.» (18)
«از عميره بنت نفيل روايت شده است كه گفت: شنيدم حسين بن على (عليهما السلام) فرمودند: «آن امر كه شما انتظارش را مىكشيد واقع نخواهد شد تا اينكه پاره اى از شما از ديگرى بيزارى جويد و بعضى از شما در روى ديگرى آب دهان اندازد و پاره اى از شما بر كفر ديگرى شهادت دهد و پاره اى از شما عده ديگر را نفرين و لعن كند پس به آن حضرت عرض كردم: خيرى در اين چنين زمان نيست، پس حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرمودند: تمامى خير در همان زمان است، قائم ما قيام مىكند و همه اينها را از بين مىبرد.» (19)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در حدیث مغتنم دیگری درباره اصلاح امر ظهور در ظرف یک شب فرمودند:
«حدثنا عبد الواحد بن محمد بن عبدوس العطار قال حدثنا أبو عمرو الكشي قال حدثنا محمد بن مسعود قال حدثنا علي بن محمد بن شجاع عن محمد بن عيسى عن محمد بن أبي عمير عن عبد الرحمن بن الحجاج عن الصادق جعفر بن محمد عن أبيه محمد بن علي عن أبيه علي بن الحسين(ع) قال قال الحسين بن علي (ع): في التاسع من ولدي سنة من يوسف و سنة من موسى بن عمران (ع) و هو قائمنا أهل البيت يصلح الله تبارك و تعالى أمره في ليلة واحدة.» (20)
«حضرت امام صادق (علیه السّلام) از پدر بزرگوارشان محمد بن علي (علیه السّلام) ایشان از پدرشان علي بن الحسين (علیه السّلام) نقل كردند كه حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرمودند: در نهمين فرزند من سنتی است از يوسف (علیه السّلام) و سنتی است از موسى (علیه السّلام) و او قائم ما اهل بيت است و خدا در ظرف يك شب كارش را اصلاح می كند.» (21)
ظهور حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) با چهره ای جوان و موید به توفیقات الهی
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در حدیث مغتنم دیگری از ظهور حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) با چهره ای جوان و سر باز زدن مردم از قبول ایشان به علت جوانی فرموده اند:
«عن أبی عبدالله الحسین بن علی علیهما السلام، أنه قال: «لو قام المهدی لأنکره الناس لأنه یرجع الیهم شابا موفقا و ان من أعظم البلیة أن یخرج الیهم صاحبهم شابا و هم یحسبونه شیخا کبیرا.» (22)
« و از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده که فرمودند: «اگر مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) قیام کند، مردم او را انکار می کنند زیرا به سوی آنان جوان و موفق بازمی گردد و از بزرگترین بلاها آن است که صاحبشان جوان به سوی آنان بیرون آید در حالی که آنان او را پیری کهنسال می پندارند.»
انتقام گرفتن حضرت صاحب الزمان از دشمنان اهل بیت (صلوات الله علیهم) و جنگهای ایشان در کلام حضرت امام حسین (علیه السّلام)
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در کلام خویش از انتقام گرفتن حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از دشمنان اهل بیت (صلوات الله علیهم) خبر داده اند.
در حدیثی که از حضرت اباعبدالله (علیه السّلام) در کتاب كمال الدين و تمام النعمة ذکر شده است؛ به این مهم اشاره شده است:
« حدثنا أبي رضي الله عنه قال حدثنا محمد بن يحيى العطار قال حدثنا جعفر بن محمد بن مالك قال حدثني حمدان بن منصور عن سعد بن محمد عن عيسى الخشاب قال: قلت للحسين بن علي (ع) أنت صاحب هذا الأمر قال لا و لكن صاحب الأمر الطريد الشريد الموتور بأبيه المكنى بعمه يضع سيفه على عاتقه ثمانية أشهر.» (23)
« عيسى الخشاب گويد به حضرت امام حسین (علیه السّلام) عرض كردم تو صاحب اين امر هستى؟ فرمود نه صاحب الامر طريد است و شريد و پدر كشته كه به عم خود كنيه او ادا شود و هشت ماه شمشير خود را روى دوش گذارد.» (24)
در حدیث دیگری حضرت امام حسین (علیه السّلام) منتقم آل محمد (صلوات الله علیهم) را حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) معرفی می نماید:
«قال الحر العاملی حدثنا الحسن المحبوب عن مالک بن عطیة عن ثابت بن أبی صفیة دینار عن أبی جعفر (علیه السلام) فی حدیث: «ان الحسین (علیه السلام) قال: یظهر الله قائمنا فینتقم من الظالمین. فقیل له: یابن رسول الله، من قائمکم؟ قال: السابع من ولد ابنی محمد بن علی و هو الحجة بن الحسن بن علی بن محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی ابنی و هو الذی یغیب مدة طویلة ثم یظهر و یملأ الأرض قسطا و عدلا کما ملئت جورا و ظلما.» (25)
حر عاملی از حسن محبوب از مالک بن عطیه از ثابت بن ابی‌صفیه دینار از ابوجعفر حضرت امام باقر (علیه السّلام) در حدیثی نقل کرده است «حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرمودند: خداوند قائم ما را ظاهر می سازد پس از ستمگران انتقام می گیرد.» به ایشان گفته شد: ای پسر رسول خدا، قائم شما کیست؟ فرمود: هفتمین از فرزندان پسرم محمد بن علی و او حجت بن حسن بن علی بن محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی پسر من است و او کسی است که مدتی طولانی غایب می شود سپس ظاهر می گردد و زمین را از قسط و عدل پر می کند چنان‌که از جور و ستم پر شده بود.»
حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره شدت عمل حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) با دشمنان فرموده اند:
«حدثنا أحمد بن محمد بن سعيد قال حدثنا القاسم بن محمد بن الحسن بن حازم قال حدثنا عبيس بن هشام عن عبد الله بن جبلة عن علي بن أبي المغيرة قال حدثنا عبد الله بن شريك العامري عن بشر بن غالب الأسدي قال: قال لي الحسين بن علي (ع) يا بشر ما بقاء قريش إذا قدم القائم المهدي منهم خمسمائة رجل فضرب أعناقهم صبرا ثم قدم خمسمائة فضرب أعناقهم صبرا ثم خمسمائة فضرب أعناقهم صبرا قال فقلت له أصلحك الله أ يبلغون ذلك فقال الحسين بن علي (ع) إن مولى القوم منهم قال فقال لي بشير بن غالب أخو بشر بن غالب أشهد أن الحسين بن علي (ع) عد على أخي ست عدات أو قال ست عددات على اختلاف الرواية.» (26)
« بشر بن غالب اسدى گويد حضرت حسين بن على (عليهما السلام) به من فرمودند: اى بشر، قريش را چه به جاى مى ماند هنگامى كه مهدى قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) پانصد نفر از ايشان را پيش كشد و دست بسته گردن آنها را بزند سپس پانصد نفر ديگر از ايشان را جملگى دست بسته گردنهايشان را بزند و ديگر بار پانصد نفر از آنان را دست بسته گردن بزند. راوى گويد: به آن حضرت عرض كردم: خداوند حال شما را اصلاح فرمايد، آيا آنان بدان مقدار مى رسند؟ پس حضرت حسين بن على (عليهما السلام) فرمود: همانا هم پيمان و هم عقيده هر قوم جزء آنان محسوب مى شود. راوى گويد: بشير بن غالب برادر بشر بن غالب به من گفت: من گواهم كه حضرت حسين بن على (عليهما السلام) شش مرتبه براى برادرم بر شمرد (يا شش بار گفت) بر حسب اختلاف روايات.» (27)
در حدیث دیگری حضرت امام حسین (علیه السّلام) از انتقام گرفتن حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از بنی امیه خبر داده اند:
«و بهذا الإسناد عن أحمد بن إدريس عن علي بن محمد بن قتيبة عن الفضل بن شاذان عن عمرو بن عثمان عن محمد بن عذافر عن عقبة بن يونس عن عبد الله بن شريك في حديث له اختصرناه قال: مرّ الحسين (ع) على حلقة من بني أمية و هم جلوس في مسجد الرسول (ص) فقال أما و الله لا تذهب الدنيا حتى يبعث الله مني رجلا يقتل منكم ألفا و مع الألف ألفا و مع الألف ألفا فقلت جعلت فداك إن هؤلاء أولاد كذا و كذا لا يبلغون هذا فقال ويحك إن في ذلك الزمان يكون للرجل من صلبه كذا و كذا رجلا و إن مولى القوم من أنفسهم.» (28)
و با همین سند از احمد بن ادریس از علی بن محمد بن قتیبه از فضل بن شاذان از عمرو بن عثمان از محمد بن عذافر از عقبة بن یونس از عبدالله بن شریک در حدیثی که آن را به اختصار نقل کرده ایم، روایت شده است که گفت: حضرت امام حسین (علیه السّلام) بر گروهی از بنی امیه گذشت که در مسجد رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نشسته بودند. پس فرمودند: «آگاه باشید، به خدا سوگند، دنیا به پایان نمی رسد تا اینکه خداوند مردی را از خاندان من برانگیزد که از شما هزار نفر را بکشد و همراه آن هزارنفر، هزار نفر دیگر را و همراه آن هزار نفر، هزار نفر دیگر را.» پس گفتم:«فدایت شوم، اینان فرزندانِ فلان و فلان هستند و به این شمار نمی رسند.» فرمودند: « وای بر تو، در آن زمان مردی از نسل و صُلب خود چنین و چنان مردانی خواهد داشت و همانا یاران آن قوم از خود آنان به شمار می آید.»
مدت حکومت حضرت صاحب العصر و الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) پس از ظهور
حضرت امام حسین (علیه السّلام) مدت حکومت حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را نوزده سال و چند ماه ذکر نموده اند:
«عن أبی عبدالله الحسین بن علی علیهما السلام، قال: «یملک المهدی علیه السلام تسعة عشر سنة و أشهرا.» (29)
و از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده که فرمودند: «حضرت امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) نوزده سال و چند ماه حکومت می‌کند.»
بی نیاری مردم در زمان حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) در کلام حضرت امام حسین (علیه السّلام)
حضرت اباعبدالله (علیه السّلام) در کلام خویش به دوران شکوفایی زمان حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) اشاره نموده اند:
« عن الحسین بن علی (علیهما السلام) أنه قال: «تواصلوا و تباروا، فوالذی فلق الحبة و برأ النسمة لیأتین علیکم وقت لا یجد أحدکم لدیناره و لا لدر همه موضعا» یعنی لا یجد عند ظهور المهدی موضعا یصرفه فیه؛ لاستغناء الناس جمیعا بفضل الله تعالی و فضل ولیه المهدی علیه السلام.» (30)
« از حضرت امام حسین (علیه السّلام) روایت شده که فرمود: «با یکدیگر پیوند و ارتباط داشته باشید و به یکدیگر نیکی کنید؛ سوگند به آنکه دانه را شکافت و جان را آفرید، زمانی بر شما خواهد آمد که هیچ یک از شما برای [انفاق] دینار خود و نه برای درهم خود جایی پیدا نخواهد کرد.» یعنی هنگام ظهور حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) کسی جایی نمی یابد که دینار خود را در آن خرج کند؛ زیرا همه مردم به فضل خدای متعال و فضل ولیّ او، حضرت امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف ) بی نیاز خواهند شد.»
پی نوشتها
(1) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 658 - بحار الأنوار، جلد36، صفحه 384 - 383
(2) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 658
(3) بحار الأنوار، جلد36، صفحه 385 - 384
(4) كمال الدين و تمام النعمة، جلد1، صفحه 317
(5) ترجمه كمال الدين، جلد1، صفحه 434
(6) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 668
(7) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه660 - 659
(8) عيون أخبار الرضا عليه السلام، جلد1، صفحه 68 - بحار الأنوار، جلد36، صفحه 385 - كمال الدين و تمام النعمة، جلد1، صفحه 317
(9) ترجمه عيون أخبار الرضا عليه السلام، جلد1، صفحه 131- 130
(10) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 659
(11) كمال الدين و تمام النعمة، جلد1، صفحه 318 - 317
(12)ترجمه كمال الدين، جلد1، صفحه 435 – 434
(13) الخرائج و الجرائح، جلد3، صفحه 1153
(14) جلوههاى اعجاز معصومين عليهم السلام، صفحه 802 - 801
(15) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 661
(16) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 661
(17) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 661
(18) الغيبة (نعماني)، صفحه 206 - 205
(19) ترجمه الغيبة، صفحه 293
(20)كمال الدين و تمام النعمة، جلد1، صفحه 317 - 316
(21) ترجمه كمال الدين، جلد1، صفحه 434 - 433
(22) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 664
(23) كمال الدين و تمام النعمة، جلد1، صفحه 318
(24) ترجمه كمال الدين، جلد1، ص 435
(25) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 666 - 665
(26) الغيبة (نعماني)، صفحه 236 – 235
(27) ترجمه الغيبة، صفحه 332 – 331
(28) الغيبة للحجة، صفحه 191- 190
(29) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 666
(30) موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، صفحه 660
منابع
- بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، محمد باقر بن محمد تقى مجلسى، بيروت، دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم، 1403ق.
- ترجمه عيون أخبار الرضا عليه السلام، محمد بن على ابن بابويه، مترجم: حميد رضا مستفيد و على اكبر غفارى، تهران، صدوق،1372 ش.
- ترجمه الغيبة للنعماني، محمد بن ابراهيم ابن أبي زينب، مترجم: محمد جواد غفارى، صدوق، تهران، 1418 ق. / 1376 ش.
- ترجمه كمال الدين، محمد بن على ابن بابويه، مترجم: محمد باقر كمره اى، اسلاميه، تهران، 1377ش.
- الخرائج و الجرائح، سعيد بن هبة الله قطب الدين راوندى، 3جلد، قم، مؤسسه امام مهدى (عجل الله تعالى فرجه الشريف)، چاپ: اول، 1409 ق.
- عيون أخبار الرضا عليه السلام، محمد بن على ابن بابويه، محقق / مصحح: مهدى لاجوردى، تهران، نشر جهان، 1378 ق.
- الغيبة (للنعماني)، محمد بن ابراهيم نعمانى، تهران، مكتبة الصدوق، 1397 ق.
- الغيبة للحجة، محمد بن الحسن طوسى، محقق / مصحح: تهرانى، عباد الله و ناصح، على احمد، دار المعارف الإسلامية، قم،1411 ق.
- كمال الدين و تمام النعمة، محمد بن على ابن بابويه، محقق و مصحح: على اكبر غفارى، تهران، اسلاميه،1395 ق.
- موسوعة کلمات الامام الحسین (علیه السلام)، محمود الشریفی [و دیگران]؛ معهد تحقیقات باقر العلوم (علیه السلام) منظمه الاعلام الاسلامی، قم، دار الاسوه للطباعه و النشر، 1383ش.
اترك تعليق