در احادیث رسیده از رسول الله (صلی الله علیه و آله) و ائمه معصومین (علیهم السّلام) ذکر شده است که منکران حضرت قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) مانند منکران پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) هستند. اگر كسى يكى از امامان زنده را انكار كند، همه امامانى را كه از دنيا رفته اند نیز انكار نموده است و هر که امام زمان خویش را نشناسد به مرگ جاهلیت مرده است.
انکار امام زنده مانند انکار رسول الله و امامان دیگر (صلوات الله علیهم) است:
حضرت امام صادق (علیه السّلام) امام را نشانه اي است ميان خداى عزّ و جلّ و خلقش ذکر نموده اند که منکر امام کافر است:
« حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى الْعَطَّارُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى عَنِ الْحَسَنِ بْنِ مُوسَى الْخَشَّابِ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ عَنْ مَرْوَانَ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ قَالَ الصَّادِقُ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ (ع): الْإِمَامُ عَلَمٌ فِيمَا بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ بَيْنَ خَلْقِهِ فَمَنْ عَرَفَهُ كَانَ مُؤْمِناً وَ مَنْ أَنْكَرَهُ كَانَ كَافِراً.» (1)
«حضرت امام صادق (علیه السّلام) فرمودند: امام نشانه اي است ميان خداى عزّ و جلّ و خلقش هر كس او را بشناسد، مؤمن است و هر كه انكار او كند كافر است.» (2)
در غيبت نعمانى از حضرت امام صادق (علیه السّلام) نقل شده است که هر که امام زنده را انکار کند گویا امامان دیگر را نیز انکار نموده است:
« أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّا بْنِ شَيْبَانَ سَنَةَ ثَلَاثٍ وَ سَبْعِينَ وَ مِائَتَيْنِ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَيْفِ بْنِ عَمِيرَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبَانُ بْنُ عُثْمَانَ عَنْ حُمْرَانَ بْنِ أَعْيَنَ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (ع) عَنِ الْأَئِمَّةِ فَقَالَ مَنْ أَنْكَرَ وَاحِداً مِنَ الْأَحْيَاءِ فَقَدْ أَنْكَرَ الْأَمْوَاتَ.» (3)
«به ما خبر داد احمد بن محمّد بن سعيد از يحيى بن زكريّا بن شيبان به سال 273 او گفت حديث نقل كرد برای ما علىّ بن سيف بن عميره از ابان بن عثمان از حمران بن اعين كه گفت از حضرت امام صادق (علیه السّلام) درباره امامان پرسيدم؛ فرمودند: كسى كه يكى از امامان زنده را انكار كند گویا همه امامانى را كه از دنيا رفته اند؛ انكار كرده است.» (4)
از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) در این باره چنین نقل شده است:
«حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ زِيَادِ بْنِ جَعْفَرٍ الْهَمَدَانِيُّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ غِيَاثِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنِ الصَّادِقِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ آبَائِهِ (ع) قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص): مَنْ أَنْكَرَ الْقَائِمَ مِنْ وُلْدِي فَقَدْ أَنْكَرَنِي.» (5)
«رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمودند: هر كس منكر قائم از فرزندان من شود مرا منكر شده است.» (6)
در کتاب كمال الدين و تمام النعمة نیز از حضرت امام صادق (علیه السّلام) در این باره آمده است:
«حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْكُوفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ زِيَادٍ الْآدَمِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ الْعَبْدِيِّ عَنِ ابْنِ أَبِي يَعْفُورٍ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (ع): مَنْ أَقَرَّ بِالْأَئِمَّةِ مِنْ آبَائِي وَ وُلْدِي وَ جَحَدَ الْمَهْدِيَّ مِنْ وُلْدِي كَانَ كَمَنْ أَقَرَّ بِجَمِيعِ الْأَنْبِيَاءِ وَ جَحَدَ مُحَمَّداً ص فَقُلْتُ يَا سَيِّدِي وَ مَنِ الْمَهْدِيُّ مِنْ وُلْدِكَ قَالَ الْخَامِسُ مِنْ وُلْدِ السَّابِعِ يَغِيبُ عَنْهُمْ شَخْصُهُ وَ لَا يَحِلُّ لَهُمْ تَسْمِيَتُهُ.» (7)
« حضرت امام صادق (علیه السّلام) فرمودند: هر كس اعتراف كند به پدرانم و فرزندانم و منكر مهدى از فرزندانم باشد چون كسى است كه به همه پيغمبران اعتراف كند و منكر محمد (صلی الله علیه و آله) باشد. ابن ابى يعفور راوى حديث گويد عرض كردم يا سيدى؛ مهدى از فرزندانت كيست؟ فرمودند: پنجمين فرزند هفتمين امام كه خودش از مردم نهان باشد و بردن نامش براى آنان روا نباشد.» (8)
در خبری از حضرت امام صادق (علیه السّلام) درباره اعتقاد به امامت چنین نقل شده است:
«حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ بَعْضِ رِجَالِهِ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ (ع) قَالَ: مَنْ أَشْرَكَ مَعَ إِمَامٍ إِمَامَتُهُ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مَنْ لَيْسَتْ إِمَامَتُهُ مِنَ اللَّهِ كَانَ مُشْرِكاً.» (9)
« از حضرت امام صادق (علیه السّلام) نقل شده است كه فرمودند: كسى كه با امامى كه امامتش از جانب خدا است، امامى را كه امامتش از جانب خدا نيست، شريك كند او مشرك است.» (10)
در کتاب غیبت نعمانی نیز حدیثی درباره منکران حضرت قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از قول رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نقل شده است که فرمودند:
«حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عُبْدُوسٍ النَّيْسَابُورِيُّ الْعَطَّارُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ قُتَيْبَةَ النَّيْسَابُورِيُّ عَنْ حَمْدَانَ بْنِ سُلَيْمَانَ قَالَ حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ الْهَاشِمِيِّ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنِ الصَّادِقِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ (ع) قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص): الْقَائِمُ مِنْ وُلْدِي اسْمُهُ اسْمِي وَ كُنْيَتُهُ كُنْيَتِي وَ شَمَائِلُهُ شَمَائِلِي وَ سُنَّتُهُ سُنَّتِي يُقِيمُ النَّاسَ عَلَى مِلَّتِي وَ شَرِيعَتِي وَ يَدْعُوهُمْ إِلَى كِتَابِ رَبِّي عَزَّ وَ جَلَّ مَنْ أَطَاعَهُ فَقَدْ أَطَاعَنِي وَ مَنْ عَصَاهُ فَقَدْ عَصَانِي وَ مَنْ أَنْكَرَهُ فِي غَيْبَتِهِ فَقَدْ أَنْكَرَنِي وَ مَنْ كَذَّبَهُ فَقَدْ كَذَّبَنِي وَ مَنْ صَدَّقَهُ فَقَدْ صَدَّقَنِي إِلَى اللَّهِ أَشْكُو الْمُكَذِّبِينَ لِي فِي أَمْرِهِ وَ الْجَاحِدِينَ لِقَوْلِي فِي شَأْنِهِ وَ الْمُضِلِّينَ لِأُمَّتِي عَنْ طَرِيقَتِهِ وَ سَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُونَ.» (11)
«رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمودند: قائم از فرزندانم نامش نام من است و كنيه اش كنيه من است و شمائلش شمائل من است و روشش روش من است مردم را بر ملت و شريعت من وادارد، به كتاب پروردگارم عز و جل دعوت كند. هر كس او را اطاعت كند، مرا اطاعت كرده است و هر كس او را گناه ورزد، مرا گناه ورزيده و هر كس او را در حالی که غایب است انکار کند گویا مرا انکار کرده است. هر كس او را تكذيب كند مرا تكذيب كرده است، هر كس او را تصديق كند مرا تصديق كرده است. از كسانى كه مرا در باره او تكذيب كنند به خدا شكايت برم و از آنان كه منكر گفتار من هستند در باره او و گمراهكنندگان امتم باشند از طريقه او و زود است بدانند كسانى كه ستمكارند به چه سرانجامى برمي گردند.» (12)
حضرت امام باقر (علیه السّلام) درباره سردرگمی و حیرانی گروهی که امامان معصوم (صلوات الله علیهم) را نپذیرند؛ چنین توصیف نموده اند:
«حَدَّثَنَا أَبُو الْعَبَّاسِ أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ ابْنُ عُقْدَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُفَضَّلِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ الْأَشْعَرِيُّ وَ سَعْدَانُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ سَعِيدٍ وَ أَحْمَدُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ وَ مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ الْحَسَنِ الْقَطَوَانِيُ قَالُوا جَمِيعاً حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مَحْبُوبٍ الزَّرَّادُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رِئَابٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ الْبَاقِرَ (ع) يَقُولُ: كُلُّ مَنْ دَانَ اللَّهَ بِعِبَادَةٍ يُجْهِدُ فِيهَا نَفْسَهُ وَ لَا إِمَامَ لَهُ مِنَ اللَّهِ تَعَالَى فَسَعْيُهُ غَيْرُ مَقْبُولٍ وَ هُوَ ضَالٌّ مُتَحَيِّرٌ وَ اللَّهُ شَانِئٌ لِأَعْمَالِهِ وَ مَثَلُهُ كَمَثَلِ شَاةٍ مِنَ الْأَنْعَامِ ضَلَّتْ عَنْ رَاعِيهَا أَوْ قَطِيعِهَا فَتَاهَتْ ذَاهِبَةً وَ جَائِيَةً وَ حَارَتْ يَوْمَهَا فَلَمَّا جَنَّهَا اللَّيْلُ بَصُرَتْ بِقَطِيعِ غَنَمٍ مَعَ رَاعِيهَا فَحَنَّتْ إِلَيْهَا وَ اغْتَرَّتْ بِهَا فَبَاتَتْ مَعَهَا فِي رِبْضَتِهَا فَلَمَّا أَصْبَحَتْ وَ سَاقَ الرَّاعِي قَطِيعَهُ أَنْكَرَتْ رَاعِيَهَا وَ قَطِيعَهَا فَهَجَمَتْ مُتَحَيِّرَةً تَطْلُبُ رَاعِيَهَا وَ قَطِيعَهَا فَبَصُرَتْ بِسَرْحِ غَنَمٍ آخَرَ مَعَ رَاعِيهَا فَحَنَّتْ إِلَيْهَا وَ اغْتَرَّتْ بِهَا فَصَاحَ بِهَا رَاعِي الْقَطِيعِ أَيَّتُهَا الشَّاةُ الضَّالَّةُ الْمُتَحَيِّرَةُ الْحَقِي بِرَاعِيكِ وَ قَطِيعِكِ فَإِنَّكِ تَائِهَةٌ مُتَحَيِّرَةٌ قَدْ ضَلَلْتِ عَنْ رَاعِيكِ وَ قَطِيعِكِ فَهَجَمَتْ ذَعِرَةً مُتَحَيِّرَةً تَائِهَةً لَا رَاعِيَ لَهَا يُرْشِدُهَا إِلَى مَرْعَاهَا أَوْ يَرُدُّهَا إِلَى مَرْبِضِهَا فَبَيْنَمَا هِيَ كَذَلِكَ إِذَا اغْتَنَمَ الذِّئْبُ ضَيْعَتَهَا فَأَكَلَهَا وَ هَكَذَا وَ اللَّهِ يَا ابْنَ مُسْلِمٍ مَنْ أَصْبَحَ مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ لَا إِمَامَ لَهُ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَصْبَحَ تَائِهاً مُتَحَيِّراً ضَالًّا إِنْ مَاتَ عَلَى هَذِهِ الْحَالِ مَاتَ مِيتَةَ كُفْرٍ وَ نِفَاقٍ وَ اعْلَمْ يَا مُحَمَّدُ أَنَّ أَئِمَّةَ الْحَقِّ وَ أَتْبَاعَهُمْ هُمُ الَّذِينَ عَلَى دِينِ اللَّهِ وَ أَنَّ أَئِمَّةَ الْجَوْرِ لَمَعْزُولُونَ عَنْ دِينِ اللَّهِ وَ عَنِ الْحَقِّ فَقَدْ ضَلُّوا وَ أَضَلُّوا فَأَعْمَالُهُمُ الَّتِي يَعْمَلُونَهَا كَرَمادٍ اشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيحُ فِي يَوْمٍ عاصِفٍ لا يَقْدِرُونَ مِمَّا كَسَبُوا عَلى شَيْءٍ وَ ذلِكَ هُوَ الضَّلالُ الْبَعِيدُ.» (13)
«محمّد بن مسلم ثقفى گفت شنيدم ابا جعفر محمّد بن علىّ الباقر (عليه السّلام) فرمودند: كسى كه براى خدا عبادتى، انجام دهد كه جان خودش را در آن عبادت به رنج اندازد ولى امامى براى او از جانب خدا نباشد، كوشش او پذيرفته نمي شود و خودش گمراه و سرگردان خواهد بود و خداوند اعمال او را نمى پسندد و او مانند گوسفندى است از چهارپايان كه چوپان خود و يا گلّه خود را گم كرده باشد و گم گشته در رفت و آمد باشد و همه روز را سرگردان بماند، چون شب فرا رسد رمه اى را با چوپانش به بيند به آن رمه بپيوندد و فريفته آن شود، شب را با آن رمه در جايگاهش بماند چون صبح شود و چوپان گلّه خود را به صحرا برد ببيند كه آن چوپان و آن رمه از آن او نيست پس حيران و سرگردان به جستجوى چوپان و رمه خودش مي پردازد. دوباره چشمش به رمهاى [ديگر] با چوپانى مى افتد به سوى آن رمه مي شتابد و فريفته آن مى شود چوپان آن رمه به گوسفند نهيب مي زند كه اى گوسفند گمگشته سرگردان برو بهدچوپان و گلّه خودت برس كه تو گمگشته و حيرانى و چوپان و رمه خودت را گم كرده اى. آن حيوان، وحشت زده و متحيّر و سرگردان مي ماند نه چوپانى كه او را به چراگاهش رهبرى كند و يا به جايگاهش برگرداند در همين حيرانى و سرگردانى به ناگاه گرگى گم شده او را می گیرد و آن حيوان را مي خورد.
اى پسر مسلم، به خدا قسم كسى كه از اين امّت امامى از طرف خداى عزّ و جلّ نداشته باشد حالش اين چنين است صبح مي كند در حالى كه گمگشته و حيران و گمراه است اگر به همين حال بميرد به مرگ كفر و نفاق مرده است.
و بدان اى محمّد كه امامان به حقّ و پيروانشان كسانى هستند كه بر دين خداي هستند و امامان جور از دين خدا و حقيقت بر كنارند. هم خودشان گمراه هستند و هم ديگران را گمراه مي كنند و كارهائى كه انجام مي دهند همچون خاكسترى است به روزى كه تند باد از هر طرف مي وزد دستخوش گردباد گردد آنان را از دسترنج هاى خويش هيچ دستگيرشان نشود و اين است همان گمراهى دور و دراز.» (14)
منکر حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) به مرگ جاهلیت می میرد.
در مضامین احادیث رسیده درباره منکر حضرت صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) به کرار ذکر شده است که بر مرگ جاهلیت می میرد. در این باره رسول خدا (صلی الله علیه و آله) چنین فرمودند:
«حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْوَرَّاقُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الْحُسَيْنِ مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ الْأَسَدِيُّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عِمْرَانَ النَّخَعِيُّ عَنْ عَمِّهِ الْحُسَيْنِ بْنِ يَزِيدَ النَّوْفَلِيِّ عَنْ غِيَاثِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنِ الصَّادِقِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ آبَائِهِ (ع) قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) مَنْ أَنْكَرَ الْقَائِمَ مِنْ وُلْدِي فِي زَمَانِ غَيْبَتِهِ فَمَاتَ فَقَدْ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً.» (15)
«رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمودند: هر كسی قائم از فرزندانم را در زمان غيبتش منكر باشد به مردن جاهليت مرده است.» (16)
گروهی از اصحاب رسول خدا (صلی الله علیه و آله) احادیثی را از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) نقل نمودند مبنی بر اینکه ایشان فرمودند که هر كه بميرد و معتقد امامى نباشد به مرگ جاهليت مرده است:
«حَدَّثَنَا أَبِي وَ مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالا حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الْحِمْيَرِيُّ جَمِيعاً عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى وَ يَعْقُوبَ بْنِ يَزِيدَ وَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ هَاشِمٍ جَمِيعاً عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِيسَى عَنْ عُمَرَ بْنِ أُذَيْنَةَ عَنْ أَبَانِ بْنِ أَبِي عَيَّاشٍ عَنْ سُلَيْمِ بْنِ قَيْسٍ الْهِلَالِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ مِنْ سَلْمَانَ وَ مِنْ أَبِي ذَرٍّ وَ مِنَ الْمِقْدَادِ حَدِيثاً عَنْ رَسُولِ اللَّهِ (ص) أَنَّهُ قَالَ: مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ لَهُ إِمَامٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً ثُمَّ عَرَضَهُ عَلَى جَابِرٍ وَ ابْنِ عَبَّاسٍ فَقَالا صَدَقُوا وَ بَرُّوا وَ قَدْ شَهِدْنَا ذَلِكَ وَ سَمِعْنَاهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ (ص) وَ إِنَّ سَلْمَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ قُلْتَ مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ لَهُ إِمَامٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً مَنْ هَذَا الْإِمَامُ قَالَ مِنْ أَوْصِيَائِي يَا سَلْمَانُ فَمَنْ مَاتَ مِنْ أُمَّتِي وَ لَيْسَ لَهُ إِمَامٌ مِنْهُمْ يَعْرِفُهُ فَهِيَ مِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ فَإِنْ جَهِلَهُ وَ عَادَاهُ فَهُوَ مُشْرِكٌ وَ إِنْ جَهِلَهُ وَ لَمْ يُعَادِهِ وَ لَمْ يُوَالِ لَهُ عَدُوّاً فَهُوَ جَاهِلٌ وَ لَيْسَ بِمُشْرِكٍ.» (17)
« سليم بن قيس هلالى شنيده است از سلمان و ابى ذر و مقداد رحمة الله عليهم حديثى از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) كه فرمودند هر كه بميرد و معتقد امامى نباشد به مردن جاهليت مرده است و سپس اين حديث را به جابر و ابن عباس عرضه كرده است آنها گفتند راست گفتند و نيكى كرده اند، ما گواهيم و از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) آن را شنيديم و اينكه سلمان عرض كرد يا رسول الله شما فرموديد هر كس بميرد و امامى معتقد نباشد به مرگ جاهليت مرده است. اين امام كيست يا رسول الله؟ فرمود از اوصياى من است اى سلمان، هر كس از امتم بميرد و امام خود را نشناسد به مردن جاهليت مرده است اگر به او نادان باشد و با او دشمنى ورزد مشرك باشد و اگر به او نادان باشد دشمن او نباشد و با دشمنش دوستى نكند نادان است و مشرك نيست.» (18)
حضرت امام صادق (علیه السّلام) نیز در این باره فرموده اند:
«أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحَسَنِ مِنْ كِتَابِهِ قَالَ حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ وَهْبٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) مَنْ مَاتَ لَا يَعْرِفُ إِمَامَهُ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً.» (19)
از معاوية بن وهب از حضرت امام صادق (علیه السّلام) نقل کردند که فرمودند: رسول خدا فرموده است هر كس امام خود را ناشناخته بميرد به مرگ جاهليّت مرده است.» (20)
پی نوشتها
(1) كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 412
(2) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 84
(3) الغيبة للنعماني، صفحه 129
(4) ترجمه غيبت نعمانى، صفحه 141
(5) كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 412
(6) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد 2، صفحه 84
(7) كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 411 – 410
(8) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 82
(9) الغيبة للنعماني، صفحه 130
(10) ترجمه غيبت نعمانى، صفحه 142
(11) كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 411
(12) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 83
(13) الغيبة للنعماني، صفحه 129 – 127
(14) ترجمه غيبت نعمانى، صفحه 140 – 139
(15) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 413
(16) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 84
(17) كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 414 – 413
(18) ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، جلد2، صفحه 86 – 85
(19) الغيبة للنعماني، صفحه 130 – 129
(20) ترجمه غيبت نعمانى، صفحه 142
منابع
- ترجمه غيبت نعمانی، محمد بن ابراهيم نعمانى، مترجم فهری، تهران، دار الكتب، 1362 ش.
- ترجمه كمال الدين و تمام النعمة، محمد بن على ابن بابويه، مترجم: محمد باقر كمره اى، تهران، اسلاميه، 1377 ش.
- الغيبة، محمد بن ابراهيم نعمانى، تهران، مكتبة الصدوق، 1397 ق.
- كمال الدين و تمام النعمة، محمد بن على ابن بابويه، محقق و مصحح: على اكبر غفارى، تهران، اسلاميه،1395 ق.
اترك تعليق