درباره وصیت حضرت امام حسن (علیه السّلام) در کتاب کافی شریف دو حدیث نقل شده است. یکی از وصیتها مربوط است به وصیتی حضرت امام حسن (علیه السّلام) به محمد بن على نمودند و حضرت امام حسین (علیه السّلام) را به عنوان جانشین خویش به او معرفی نمودند و خاطرنشان کردند که این انتخاب از طرف خداوند و رسول او و وصی ایشان است. در این مجال به ذکر آن می پردازیم:
«مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ وَ عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُلَيْمَانَ الدَّيْلَمِيِّ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنِ الْمُفَضَّلِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ (ع) قَالَ: لَمَّا حَضَرَتِ الْحَسَنَ بْنَ عَلِيٍّ (ع) الْوَفَاةُ قَالَ يَا قَنْبَرُ انْظُرْ هَلْ تَرَى مِنْ وَرَاءِ بَابِكَ مُؤْمِناً مِنْ غَيْرِ آلِ مُحَمَّدٍ (ع) فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى وَ رَسُولُهُ وَ ابْنُ رَسُولِهِ أَعْلَمُ بِهِ مِنِّي قَالَ ادْعُ لِي مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ فَأَتَيْتُهُ فَلَمَّا دَخَلْتُ عَلَيْهِ قَالَ هَلْ حَدَثَ إِلَّا خَيْرٌ قُلْتُ أَجِبْ أَبَا مُحَمَّدٍ فَعَجَّلَ عَلَى شِسْعِ نَعْلِهِ فَلَمْ يُسَوِّهِ وَ خَرَجَ مَعِي يَعْدُو فَلَمَّا قَامَ بَيْنَ يَدَيْهِ سَلَّمَ فَقَالَ لَهُ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ (ع) اجْلِسْ فَإِنَّهُ لَيْسَ مِثْلُكَ يَغِيبُ عَنْ سَمَاعِ كَلَامٍ يَحْيَا بِهِ الْأَمْوَاتُ وَ يَمُوتُ بِهِ الْأَحْيَاءُ.
كُونُوا أَوْعِيَةَ الْعِلْمِ وَ مَصَابِيحَ الْهُدَى فَإِنَّ ضَوْءَ النَّهَارِ بَعْضُهُ أَضْوَأُ مِنْ بَعْضٍ أَ مَا عَلِمْتَ أَنَّ اللَّهَ جَعَلَ وُلْدَ إِبْرَاهِيمَ (ع) أَئِمَّةً وَ فَضَّلَ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَ آتَى «داوُدَ زَبُوراً» وَ قَدْ عَلِمْتَ بِمَا اسْتَأْثَرَ بِهِ مُحَمَّداً (ص) يَا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكَ الْحَسَدَ وَ إِنَّمَا وَصَفَ اللَّهُ بِهِ الْكَافِرِينَ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ«كُفَّاراً حَسَداً مِنْ عِنْدِ أَنْفُسِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُ» وَ لَمْ يَجْعَلِ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لِلشَّيْطَانِ عَلَيْكَ سُلْطَاناً يَا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ أَ لَا أُخْبِرُكَ بِمَا سَمِعْتُ مِنْ أَبِيكَ فِيكَ قَالَ بَلَى قَالَ سَمِعْتُ أَبَاكَ (ع) يَقُولُ يَوْمَ الْبَصْرَةِ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَبَرَّنِي فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ فَلْيَبَرَّ مُحَمَّداً وَلَدِي يَا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ لَوْ شِئْتُ أَنْ أُخْبِرَكَ وَ أَنْتَ نُطْفَةٌ فِي ظَهْرِ أَبِيكَ لَأَخْبَرْتُكَ يَا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ أَ مَا عَلِمْتَ أَنَّ الْحُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ (ع) بَعْدَ وَفَاةِ نَفْسِي وَ مُفَارَقَةِ رُوحِي جِسْمِي إِمَامٌ مِنْ بَعْدِي وَ عِنْدَ اللَّهِ جَلَّ اسْمُهُ فِي الْكِتَابِ وِرَاثَةً مِنَ النَّبِيِّ (ص) أَضَافَهَا اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لَهُ فِي وِرَاثَةِ أَبِيهِ وَ أُمِّهِ فَعَلِمَ اللَّهُ أَنَّكُمْ خِيَرَةُ خَلْقِهِ فَاصْطَفَى مِنْكُمْ مُحَمَّداً (ص) وَ اخْتَارَ مُحَمَّدٌ عَلِيّاً (ع) وَ اخْتَارَنِي عَلِيٌّ (ع) بِالْإِمَامَةِ وَ اخْتَرْتُ أَنَا الْحُسَيْنَ (ع) فَقَالَ لَهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيٍّ أَنْتَ إِمَامٌ وَ أَنْتَ وَسِيلَتِي إِلَى مُحَمَّدٍ (ص) وَ اللَّهِ لَوَدِدْتُ أَنَّ نَفْسِي ذَهَبَتْ قَبْلَ أَنْ أَسْمَعَ مِنْكَ هَذَا الْكَلَامَ أَلَا وَ إِنَّ فِي رَأْسِي كَلَاماً لَا تَنْزِفُهُ الدِّلَاءُ وَ لَا تُغَيِّرُهُ نَغْمَةُ الرِّيَاحِ كَالْكِتَابِ الْمُعْجَمِ فِي الرَّقِّ الْمُنَمْنَمِ أَهُمُّ بِإِبْدَائِهِ فَأَجِدُنِي سُبِقْتُ إِلَيْهِ سَبْقَ الْكِتَابِ الْمُنْزَلِ أَوْ مَا جَاءَتْ بِهِ الرُّسُلُ وَ إِنَّهُ لَكَلَامٌ يَكِلُّ بِهِ لِسَانُ النَّاطِقِ وَ يَدُ الْكَاتِبِ حَتَّى لَا يَجِدَ قَلَماً وَ يُؤْتَوْا بِالْقِرْطَاسِ حُمَماً فَلَا يَبْلُغُ إِلَى فَضْلِكَ وَ كَذَلِكَ يَجْزِي اللَّهُ الْمُحْسِنِينَ وَ لا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ- الْحُسَيْنُ أَعْلَمُنَا عِلْماً وَ أَثْقَلُنَا حِلْماً وَ أَقْرَبُنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ (ص) رَحِماً كَانَ فَقِيهاً قَبْلَ أَنْ يُخْلَقَ وَ قَرَأَ الْوَحْيَ قَبْلَ أَنْ يَنْطِقَ وَ لَوْ عَلِمَ اللَّهُ فِي أَحَدٍ خَيْراً مَا اصْطَفَى مُحَمَّداً (ص) فَلَمَّا اخْتَارَ اللَّهُ مُحَمَّداً وَ اخْتَارَ مُحَمَّدٌ عَلِيّاً وَ اخْتَارَكَ عَلِيٌّ إِمَاماً وَ اخْتَرْتَ الْحُسَيْنَ سَلَّمْنَا وَ رَضِينَا مَنْ هُوَ بِغَيْرِهِ يَرْضَى وَ مَنْ غَيْرُهُ كُنَّا نَسْلَمُ بِهِ مِنْ مُشْكِلَاتِ أَمْرِنَا.» (1)
«حضرت امام صادق (علیه السّلام) فرمودند: چون زمان شهادت حضرت امام حسن (علیه السّلام) رسيد، فرمودند: اى قنبر، ببين بر در خانه مؤمنى جز از آل محمد (صلی الله علیه و آله) هست؟ گفت: خدا و رسولش و زاده رسولش از من داناتر هستند، فرمود: محمد بن على را نزد من دعوت كن، من خدمت او شتافتم، فرمود: پيشامدى شده است؟ گفتم: زود ابو محمد (علیه السّلام) را اجابت كن، او بند نعل خود را نبسته شتافت و با من مىدويد و چون نزد آن حضرت (علیه السّلام) رسيد، سلام داد، حضرت امام حسن (علیه السّلام) به او فرمودند: بنشين كه مانند تو كسى نبايد از شنيدن سخنى كه مرده را زنده مىكند و زنده ها بدان بميرند؛ غايب باشد.» (2)
متن وصيت حضرت امام حسن (علیه السّلام)
«شماها همه بايد معدن علم و چراغ هدايت باشيد و با اين حال محقق است كه موجهاى تابان روز روشن با هم تفاوت دارند و بعضى از بعضى روشنتر و تابنده تر هستند، نمى دانى كه خداوند فرزندان ابراهيم (علیه السّلام) را امام قرار داد و با اين حال بعضى را بر بعضى برتری داد. به داود زبور را داد و مى دانى كه محمد (صلی الله علیه و آله) را به چه فضيلتى مخصوص كرد.
اى محمد بن على من از حسد بر تو نگرانم، خدا آن را صفت كفار دانسته و فرموده « كُفَّاراً حَسَداً مِنْ عِنْدِ أَنْفُسِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ: كفار حسود از جانب خود پس از آن كه حق بر آنها آشكار شد .(سوره مبارکه بقره، آیه 109)» اى محمد، مبادا خداوند عز و جل شيطان را بر تو مسلط كند، اى محمد بن على، من خبر ندهم از آنچه از زبان پدرت درباره تو شنيدم؟ گفت: چرا، فرمودند: روز جنگ بصره فرمودند: هر كه دوست دارد در دنيا و آخرت به من نيكى كند بايد به فرزندم محمد نيكى كند، اى محمد، اگر بخواهم به تو خبر دهم از زمانى كه نطفه اى بودى در بهشت پدر مى توانم خبر داد.
اى محمد بن على بدان كه حسين بن على (علیه السّلام) بعد از آنكه جان من رفت و روح از تنم جدا شد، امام بعد از من است و نام او به امامت نزد خدا جلّ اسمه در كتاب ثبت است، امامت او به وراثت مستقيم از پيغمبر است، به اضافه اى از طرف خدا كه وراثت از پدر و مادرش باشد، خدا دانست كه شما بهترين خلق او هستيد، محمد را از ميان شما برگزيد و محمد، على را برگزيد براى امامت و على هم مرا برگزيد براى امامت و من هم حسين را انتخاب كردم.»
محمد بن على در پاسخ او گفت: تو امامى و تو وسيله منى در حضور محمد (صلی الله علیه و آله) به خدا دوست داشتم پيش از آن كه اين سخن را از شما بشنوم؛ مرده بودم، هلا در مغز من سخنى است كه دلوها نتوانند آن را تا ته بكشد و بادهاى تند نتوانند دگرگونش سازند، چون نوشته نقطه دارى در برگ كاغذ مزيّنى نقش شده و من آهنگ اظهار آن داشتم و دريافتم كه كتاب منزل خدا در آن بر من پيشى گرفته و هم آنچه رسولان خدا آورنده اند، آن سخنى است كه زبان گوينده بدان بند آيد و دست نويسنده در آن درماند تا به جايى كه از بس مفصل قلم ناياب گردد و به جاى كاغذ سفيد كه به آخر رسيده برگه سياه بياورند و باز هم حق فضل تو ادا نشده باشد و همچنين خداوند پاداش نيكوكاران دهد و لا قوة الا بالله. حسين (علیه السّلام) از ما همه داناتر و بردبارتر و به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نزديكتر است، او پيش از آفرينش، فقيه بوده و قبل از آنكه زبان باز كند وحى الهى را خوانده است، اگر خدا كسى را بهتر مى دانست محمد (صلی الله علیه و آله) را بر نمى گزيد و محمد (صلی الله علیه و آله) على (علیه السّلام) را انتخاب كرد و على (علیه السّلام) تو را به امامت برنشاند و تو حسين (علیه السّلام) را شايسته دانستى و انتخاب كردى، ما پذيرفتيم و پسنديديم، كيست كه به غير او رضا دهد و كيست جز او كه در مشكلات امور خود بدو تسليم شويم.» (3)
در کتاب شریف کافی وصیت حضرت امام حسن مجتبی (علیه السّلام) به برادرشان حضرت امام حسین (علیه السّلام) درباره وقایع پس از شهادتشان و چگونگی به خاک سپاری ایشان، حدیثی از حضرت امام محمد باقر (علیه السّلام) ذکر نموده است که در این مجال ذکر می شود:
« وَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ سَهْلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ هَارُونَ بْنِ الْجَهْمِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ (ع) يَقُولُ: لَمَّا احْتُضِرَ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ (ع) قَالَ لِلْحُسَيْنِ يَا أَخِي إِنِّي أُوصِيكَ بِوَصِيَّةٍ فَاحْفَظْهَا فَإِذَا أَنَا مِتُّ فَهَيِّئْنِي ثُمَّ وَجِّهْنِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ (ص) لِأُحْدِثَ بِهِ عَهْداً ثُمَّ اصْرِفْنِي إِلَى أُمِّي فَاطِمَةَ (ع) ثُمَّ رُدَّنِي فَادْفِنِّي بِالْبَقِيعِ وَ اعْلَمْ أَنَّهُ سَيُصِيبُنِي مِنَ الْحُمَيْرَاءِ... فَلَمَّا قُبِضَ الْحَسَنُ (ع) وَ وُضِعَ عَلَى سَرِيرِهِ فَانْطَلَقُوا بِهِ إِلَى مُصَلَّى رَسُولِ اللَّهِ (ص) الَّذِي كَانَ يُصَلِّي فِيهِ عَلَى الْجَنَائِزِ فَصَلَّى عَلَى الْحَسَنِ (ع) فَلَمَّا أَنْ صَلَّى عَلَيْهِ حُمِلَ فَأُدْخِلَ الْمَسْجِدَ فَلَمَّا أُوقِفَ عَلَى قَبْرِ رَسُولِ اللَّهِ (ص) بَلَغَ عَائِشَةَ الْخَبَرُ وَ قِيلَ لَهَا إِنَّهُمْ قَدْ أَقْبَلُوا بِالْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ لِيُدْفَنَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ فَخَرَجَتْ مُبَادِرَةً عَلَى بَغْلٍ بِسَرْجٍ فَكَانَتْ أَوَّلَ امْرَأَةٍ رَكِبَتْ فِي الْإِسْلَامِ سَرْجاً فَوَقَفَتْ وَ قَالَتْ نَحُّوا ابْنَكُمْ عَنْ بَيْتِي فَإِنَّهُ لَا يُدْفَنُ فِيهِ شَيْءٌ وَ لَا يُهْتَكُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ حِجَابُهُ فَقَالَ لَهَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمَا قَدِيماً هَتَكْتِ أَنْتِ وَ أَبُوكِ حِجَابَ رَسُولِ اللَّهِ وَ أَدْخَلْتِ بَيْتَهُ مَنْ لَا يُحِبُّ رَسُولُ اللَّهِ قُرْبَهُ وَ إِنَّ اللَّهَ سَائِلُكِ عَنْ ذَلِكِ يَا عَائِشَةُ إِنَّ أَخِي أَمَرَنِي أَنْ أُقَرِّبَهُ مِنْ أَبِيهِ رَسُولِ اللَّهِ (ص) لِيُحْدِثَ بِهِ عَهْداً وَ اعْلَمِي أَنَّ أَخِي أَعْلَمُ النَّاسِ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ أَعْلَمُ بِتَأْوِيلِ كِتَابِهِ مِنْ أَنْ يَهْتِكَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ سِتْرَهُ لِأَنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى يَقُولُ«يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ» وَ قَدْ أَدْخَلْتِ أَنْتِ بَيْتَ رَسُولِ اللَّهِ (ص) الرِّجَالَ بِغَيْرِ إِذْنِهِ وَ قَدْ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَرْفَعُوا أَصْواتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِ» وَ لَعَمْرِي لَقَدْ ضَرَبْتِ أَنْتِ لِأَبِيكِ وَ فَارُوقِهِ عِنْدَ أُذُنِ رَسُولِ اللَّهِ (ص) الْمَعَاوِلَ وَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ «إِنَّ الَّذِينَ يَغُضُّونَ أَصْواتَهُمْ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ أُولئِكَ الَّذِينَ امْتَحَنَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ لِلتَّقْوى» وَ لَعَمْرِي لَقَدْ أَدْخَلَ أَبُوكِ وَ فَارُوقُهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ (ص) بِقُرْبِهِمَا مِنْهُ الْأَذَى وَ مَا رَعَيَا مِنْ حَقِّهِ مَا أَمَرَهُمَا اللَّهُ بِهِ عَلَى لِسَانِ رَسُولِ اللَّهِ (ص) إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَمْوَاتاً مَا حَرَّمَ مِنْهُمْ أَحْيَاءً وَ تَاللَّهِ يَا عَائِشَةُ لَوْ كَانَ هَذَا الَّذِي كَرِهْتِيهِ مِنْ دَفْنِ الْحَسَنِ عِنْدَ أَبِيهِ رَسُولِ اللَّهِ (ص) جَائِزاً فِيمَا بَيْنَنَا وَ بَيْنَ اللَّهِ لَعَلِمْتِ أَنَّهُ سَيُدْفَنُ وَ إِنْ رَغِمَ مَعْطِسُكِ قَالَ ثُمَّ تَكَلَّمَ مُحَمَّدُ بْنُ الْحَنَفِيَّةِ وَ قَالَ يَا عَائِشَةُ يَوْماً عَلَى بَغْلٍ وَ يَوْماً عَلَى جَمَلٍ فَمَا تَمْلِكِينَ نَفْسَكِ وَ لَا تَمْلِكِينَ الْأَرْضَ عَدَاوَةً لِبَنِي هَاشِمٍ قَالَ فَأَقْبَلَتْ عَلَيْهِ فَقَالَتْ يَا ابْنَ الْحَنَفِيَّةِ هَؤُلَاءِ الْفَوَاطِمُ يَتَكَلَّمُونَ فَمَا كَلَامُكَ فَقَالَ لَهَا الْحُسَيْنُ (ع) وَ أَنَّى تُبْعِدِينَ مُحَمَّداً مِنَ الْفَوَاطِمِ فَوَ اللَّهِ لَقَدْ وَلَدَتْهُ ثَلَاثُ فَوَاطِمَ- فَاطِمَةُ بِنْتُ عِمْرَانَ بْنِ عَائِذِ بْنِ عَمْرِو بْنِ مَخْزُومٍ وَ فَاطِمَةُ بِنْتُ أَسَدِ بْنِ هَاشِمٍ وَ فَاطِمَةُ بِنْتُ زَائِدَةَ بْنِ الْأَصَمِّ ابْنِ رَوَاحَةَ بْنِ حُجْرِ بْنِ عَبْدِ مَعِيصِ بْنِ عَامِرٍ قَالَ فَقَالَتْ عَائِشَةُ لِلْحُسَيْنِ (ع) نَحُّوا ابْنَكُمْ وَ اذْهَبُوا بِهِ فَإِنَّكُمْ قَوْمٌ خَصِمُونَ قَالَ فَمَضَى الْحُسَيْنُ (ع) إِلَى قَبْرِ أُمِّهِ ثُمَّ أَخْرَجَهُ فَدَفَنَهُ بِالْبَقِيعِ.» (4)
«محمد بن مسلم گويد از حضرت امام باقر (علیه السّلام) شنيدم، فرمودند: چون زمان شهادت حضرت امام حسن بن على (علیه السّلام) فرا رسيد، به حضرت امام حسین (علیه السّلام) فرمودند: برادر جانم من به تو وصيتى دارم آن را خوب حفظ كن، چون من مُردم مرا آماده ساز و به سوى رسول خدا (صلی الله علیه و آله) ببر تا با او تجديد عهدى كنم و مرا نزد مادرم فاطمه (علیه السّلام) برگردان و پس از آن مرا در بقيع ببر و به خاك بسپار و بدان كه از طرف حميراء به من مصيبت رسد كه خدا مى داند...
چون حضرت امام حسن (علیه السّلام) به شهادت رسیدند، ایشان را بر تخته تابوتى گذاردند سپس به محلى كه رسول خدا (صلی الله علیه و آله) بر پیکرها نماز مىخواندند؛ بردندند و حضرت امام حسین (علیه السّلام) بر ایشان نماز خواندند و پیکر مطهر امام حسن (علیه السّلام) را وارد مسجد كردند و چون بر سر قبر رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نگه داشتند، به عايشه خبر دادند كه بنى هاشم حضرت امام حسن (علیه السّلام) را آوردند تا نزد رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به خاك سپارند و او با شتاب سوار بر استرى آمد - و او اول زن مسلمان بود كه در تاريخ اسلام بر زين سوار شد- برابر حضرت امام حسین (علیه السّلام) و بنى هاشم ايستاد و گفت: فرزندِ خود را از خانه من دور كنيد تا در اين خانه به خاك نرود و حجاب رسول خدا هتك نگردد.
حضرت امام حسین (علیه السّلام) در پاسخ او فرمودند: تو و پدرت از قديم حجاب رسول خدا (صلی الله علیه و آله) را دريديد و در خانه او كسى را وارد كرديد كه رسول خدا (صلی الله علیه و آله) دوست نداشت به او نزديك باشد. اى عايشه، خدا از تو باز خواست مى كند، برادرم به من سفارش كرده او را نزد پدرش رسول خدا (صلی الله علیه و آله) برم تا با او تجديد عهدى كند و اى عايشه، بدان كه برادرم داناترين مردم بود به خدا و رسول خدا (صلی الله علیه و آله) و داناتر بود به تأويل قرآن از اين كه پرده رسول خدا (صلی الله علیه و آله) را بر او بدرد و به او بى احترامى كند زيرا خدا تبارك و تعالى فرمايد: «آيا آن كسانى كه ايمان آورديد وارد خانه پيغمبر نشويد جز اين كه به شما اجازه داده شود. (سوره مبارکه احزاب، آیه 53)» و تو مردهایى را بى اجازه در خانه رسول خدا (صلی الله علیه و آله) وارد كردى. با اين كه خدا عزّ و جلّ فرموده است: «آيا كسانى كه ايمان آورديد آواز خود را بر آواز پيغمبر بلندتر نكنيد و روى سخن او سخنى نگوئيد.(سوره مبارکه حجرات، آیه 2)» و به جان خودم تو براى پدرت و براى فاروقش در گوش رسول خدا (صلی الله علیه و آله) كلنگها را به كار انداختيد، با اين كه خدا عزّ و جلّ فرمايد «به راستى آن كسانى كه آواز خود را نزد رسول خدا آهسته كنند آنان كسانى هستند كه خدا دلشان را به تقوى آزموده است. (سوره حجرات، آیه 3)» به جان خودم پدرت و فاروقش با نزديكى خودشان به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) او را آزار دهند و خود آن دو نفر آنچه را خدا از حق و حرمت رسول خدا (صلی الله علیه و آله) واجب كرده رعايت نكردند، خدا حرمت مؤمنانى را كه مرده اند مانند مؤمنان زنده مقرر نموده است، به خدا اى عايشه اگر آنچه را بد دارى از دفن حضرت امام حسن (علیه السّلام) نزد پدرش رسول خدا (صلی الله علیه و آله) ميان ما و خدا روا بود مىدانستى كه برغم انف تو در آنجا دفن مى شد.
سپس محمد بن حنفيه رشته سخن را به دست گرفت و گفت: اى عايشه، يك روز بر استر و يك روز بر شتر، تو از بس با بنى هاشم دشمنى نه خود را نگهدارى و نه بر زمين قرار دارى، عايشه رو به وى كرد و گفت: اى پسر حنفيه، اينها زادگان فاطمه هستند كه سخن مى كنند، تو ديگر چه مى گوئى؟ حضرت امام حسین (علیه السّلام) در جوابش گفت: محمد را به كجا دور مىكنى از بنى فاطمه؟ با اين كه از سه فاطمه است: فاطمه دختر عمران بن عائذ بن عمرو بن مخزوم (زوجه عبد المطّلب و مادر عبد الله و ابى طالب و زبير است.)، فاطمه دختر اسد بن هاشم (زوجه طاهره ابو طالب و مادر امير المؤمنين علیه السّلام) و فاطمه دختر زائده بن اصمّ بن رواحه بن حجر بن عبد معيص بن عامر (زوجه هاشم و مادر عبد المطّلب)
عايشه در جواب حضرت امام حسین (علیه السّلام) گفت: فرزند خود را دور كنيد و او را از كنار قبر رسول ببريد! شما مردمى هستيدكه در سخن برطرف خود پيروز می گرديد، فرمود: حضرت امام حسین (علیه السّلام) پیکر حضرت امام حسن (علیه السّلام) را نزد قبر مادرشان بردند و از آنجا بيرون آوردند و در بقيع به خاك سپردند.» (5)
پی نوشتها
(1) الكافي، جلد1، صفحه 302 – 300
(2) أصول الكافي، جلد2، صفحه 439 – 438
(3) أصول الكافي، جلد2، صفحه 443 – 440
(4) الكافي، جلد1، صفحه 303 – 302
(5) أصول الكافي، جلد2، صفحه 449
منابع
قرآن کریم
أصول الكافي، محمد بن يعقوب كلينى، مترجم: محمد باقر كمره اى، قم، اسوه، 1375ش.
الكافي ، محمد بن يعقوب بن اسحاق كلينى، محقق / مصحح: على اكبر غفارى و محمد آخوندى، تهران، دار الكتب الإسلامية، 1407 ق.
اترك تعليق